भारतांत "भौशीक मुखेल मुळावी बांदावळ" ही संज्ञा ह्या संदर्भांत वापरतात

योग्य पर्याय: A. पब्लिक की इन्फ्रास्ट्रक्चर (PKI) चो वापर डिजिटल सुरक्षा इन्फ्रास्ट्रक्चराच्या संदर्भांत जाता. भौशीक कळ मुळावी बांदावळ (PKI) ही डिजिटल प्रमाणपत्रां तयार करपाक, वेवस्थापन करपाक, वितरीत करपाक, वापरपाक, सांठोवपाक आनी रद्द करपाक आनी भौशीक-की एनक्रिप्शन वेवस्थापन करपाक गरजेचीं क्रिप्टोग्राफीक प्रोटोकॉल, भुमिका, धोरणां, हार्डवेअर, सॉफ्टवॅर आनी प्रक्रियांची पद्दत आसा. PKI ही आधुनीक डिजिटल सुरक्षेची बुन्याद आसा, जी वळख सत्यापन, प्रमाणीकरण, सुरक्षीत संवाद, आनी डिजिटल स्वाक्षरी सक्षम करता. PKI चे मुखेल घटक: 1. प्रमाणपत्र अधिकार (CA): एक विस्वासपात्र संस्था जी भौशीक कळांक वळखांक बांदपी डिजिटल प्रमाणपत्रां जारी करता. भारतांत परवानो आशिल्ले सीए आयटी कायदो 2000 खाला प्रमाणीकरण प्राधिकरण नियंत्रक (सीसीए), इलॅक्ट्रॉनिक्स आनी म्हायती तंत्रज्ञान मंत्रालय (MeitY) खाला काम करतात 2. नोंदणी प्राधिकरण (आरए): सीए प्रमाणपत्र जारी करचे पयलीं प्रमाणपत्र अर्जदारांची वळख तपासता. 3. डिजिटल प्रमाणपत्रां: भौशीक की, धारकाची वळख, सीएची स्वाक्षरी आनी वैधताय काळ (सादारणपणान X.509 स्वरूप) आसता. 4. भौशीक आनी खाजगी की जोडयो: जोडीदार क्रिप्टोग्राफीक कळ; भौशीक की वांटून घेतात, खाजगी की गुपीत दवरतात. भौशीक की वरवीं एनक्रिप्टेड केल्ली खंयचीय गजाल फकत संबंदीत खाजगी की वरवीं डिक्रिप्ट करूंक मेळटा (आनी स्वाक्षरी खातीर उरफाटें). भारतांत पीकेआयचो उपेग: 1. आधार ई-केवायसी, ई-साइन सेवा. 2. आयकर दाखल करपा खातीर डिजिटल स्वाक्षरी, जीएसटी रिटर्न, एमसीए फायल करप, ई-खरेदी. 3. सुरक्षीत वेबसायटी (HTTPS / TLS). 4. ईमेल सुरक्षा (S/MIME). 5. ब्लॉकचेन आनी डिजिटल चलन प्रणाली. 6. सॉफ्टवॅर वितरण करपा खातीर CODE SIGNING. भारताचो आयटी कायदो 2000 (कलम 35 ते 39) डिजिटल स्वाक्षरी आनी पीकेआय पर्यावरण प्रणाली खातीर कायदेशीर चौकटी दिता. भारतांत मान्यताय मेळिल्ल्या सीए मदीं ईमुद्रा, सिफाय, एनआयसी, आयडीआरबीटी हांचो आस्पाव जाता. हेर पर्याय कित्याक चुकीचे आसात: (ब) भारतांतली अन्न सुरक्षा पीडीएस, एनएफएसए 2013, एफसीआय खरेदी, आयसीडीएस आदी वरवीं दितात ‘भौशीक मुखेल मुळावी बांदावळ’ न्हय. (ग) भलायकी आनी शिक्षणीक मुळाव्या साधनसुविधांचो आस्पाव हॉस्पिटलां, शाळा, उपकेंद्रां आदी आसता.पीकेआय हें ताचें नांव न्हय. (D) दूरसंचार आनी येरादारी मुळावी बांदावळ DoT, TRAI, NHAI, IR कंपनीन बांदतात. पीकेआय ही एक क्रिप्टोग्राफीक संकल्पना, येरादारी न्हय. स्रोत: आयटी कायदो 2000 (कलम 35-39) सीसीए इंडिया संकेतथळ; ITU आनी NIST PKI मानक दस्तावेजीकरण.