Start learning →

संविधानीक सरकार म्हणल्यार

Aसंघराज्य रचणूक आशिल्ल्या राश्ट्राचें प्रतिनिधीक सरकार
Bज्या सरकाराच्या मुखेल्याक नाममात्र अधिकार मेळटात
Cज्या सरकाराच्या मुखेल्याक खरी सत्ता मेळटा
Dसंविधानाच्या नेमांक लागून मर्यादीत आशिल्लें सरकार
Answer & Solution
Correct answer: D. संविधानाच्या नेमांक लागून मर्यादीत आशिल्लें सरकार
योग्य पर्याय: D. संविधानीक सरकार म्हळ्यार संविधानाच्या नेमा प्रमाण मर्यादीत सरकार. ‘संविधानीक सरकार’ म्हळ्यार सरकारी सत्तेचो वापर संविधानांत थारायिल्ल्या नेमांक आनी मर्यादांक बांदून दवरपी सरकार. ही संकल्पना संविधानवादाच्या मुळाक उबी आसा — वेंचून आयिल्ल्या प्रतिनिधीं वरवीं वावुरपी सरकार लेगीत वैयक्तीक हक्क आनी कायद्याच्या राज्याची राखण करपा खातीर कायदेशीर मर्यादे खाला आसूंक जाय असो सिध्दांत. घटनात्मक सरकाराचीं मुखेल खाशेलपणां: - सत्ता संविधानांतल्यान मेळटा आनी ताचेर मर्यादीत आसता. - कायद्याचें राज्य प्रबल आसता — सरकाराच्या दर एका कायद्याक कायदेशीर अधिकार आसूंक जाय. - मुळावे हक्क सरकार व्यक्तींक कितें करूंक शकता ताचेर मर्यादा घालतात. - SEPARATION OF POWERS एकाग्रताय आडायता. - JUDICIAL REVIEW सरकारी कृतीचेर मर्यादा लागू करता. - दुरुस्ती प्रक्रिया औपचारीक केल्ली आसा (आनी कांय प्रणालींनी, कांय खाशेलपणां दुरुस्त करपाक मेळनात — भारताचो मुळावो संरचना सिध्दांत). - कार्यकारी मंडळाची विधीमंडळाक जापसालदारकी; नियतकालिक वेंचणुको जातात. एक सरकार संख्यात्मक रितीन लोकशायवादी (भोवमतान वेंचून आयिल्लें) आसूं येता पूण घटनात्मक मर्यादां कडेन दुर्लक्ष केल्यार — म्हणल्यार मुळाव्या हक्कांचो भंग करपी कायदे करून — तें घटनात्मक सरकार न्हय. **म्हळ्यार घटनात्मकतावाद ही लोकशायेची गुणात्मक मर्यादा.** भारत हें संविधानीक सरकार — संविधान सर्वोच्च. संसद, कार्यकारी, न्यायवेवस्था ह्या सगळ्यांचो अधिकार तातूंतल्यान मेळटा. तांची सत्ता तिसरो भाग (मुळावी हक्क), चवथो भाग (निर्देशक तत्वां) आनी मुळावी संरचना सिध्दांत हांचेवरवीं मर्यादीत आसा. हेर पर्याय कित्याक चुकीचे: (अ) ‘संघीय संरचनेचें प्रतिनिधीक सरकार’ — संघराज्य हें घटनात्मक सरकाराची व्याख्या न्हय तर जायत्या खाशेलपणां मदलें एक खाशेलपण. एकवटीत घटनात्मक सरकार हें घटनात्मक सरकारूय आसता (देखीक- ब्रिटन). (ब) ‘नाममात्र-सत्तेचो मुखेली’ — हातूंत संसदीय वेवस्थे प्रमाण CEREMONIAL HEAD चें वर्णन केलां (UK monarch, Indian President) — पूण हें मुखेल्याचे भुमिके विशीं आसा, सरकाराचेर LIMITS न्हय. (ग) ‘रियल-पॉवर हेड’ — राष्ट्रपती वेवस्थेचें वर्णन करता (अमेरिका, फ्रांस) — परतून, सरकार घटनात्मक करपी गजाल न्हय. स्रोत: अभ्यासक्रम राजकीय सिध्दांत / कामाचेर भारतीय संविधान / कार्ल फ्रेडरिक, ‘संविधानीक सरकार आनी लोकशाय’.
Practise this question with Quill — RRB NTPC →

Keep practising Contemporary World Politics

Browse all Contemporary World Politics questions for RRB NTPC, or explore more Political Science topics.

Start a Contemporary World Politics lesson →