নীলা কাৰ্বন (Blue carbon) কি?

উত্তৰ: A. নীলা কাৰ্বন হ’ল মহাসাগৰ আৰু উপকূলীয় পৰিস্থিতিতন্ত্ৰৰ দ্বাৰা আবদ্ধ কৰা কাৰ্বন। নীলা কাৰ্বন হ’ল সাগৰীয় আৰু উপকূলীয় পৰিস্থিতিতন্ত্ৰত সঞ্চিত কাৰ্বন, বিশেষকৈ: - মেনগ্ৰোভ - সাগৰীয় ঘাঁহনি (seagrass meadows) - জোৱাৰ-ভাটাৰ লৱণাক্ত জলাশয় (tidal salt marshes) - কেল্প অৰণ্য (কেতিয়াবা অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়) এই পৰিস্থিতিতন্ত্ৰসমূহে স্থলীয়া বনাঞ্চলতকৈ প্ৰতি একক এলেকাত বহুগুণে দ্ৰুতগতিত কাৰ্বন শোষণ কৰে, আৰু পানীৰে উপচি থকা গেদত ইয়াক সঞ্চয় কৰে য’ত পচন ক্ৰিয়া অতি ধীৰ, যাৰ ফলত কাৰ্বন শতিকাৰ পৰা সহস্ৰাব্দলৈ আবদ্ধ হৈ থাকে। নীলা কাৰ্বন কিয় গুৰুত্বপূৰ্ণ: - গেদৰ সঞ্চয় অন্তৰ্ভুক্ত কৰিলে অকলে মেনগ্ৰোভসমূহে ক্ৰান্তীয় বৰ্ষাৰণ্যতকৈ প্ৰতি হেক্টৰত ৪ গুণৰো অধিক কাৰ্বন সঞ্চয় কৰে বুলি অনুমান কৰা হৈছে। - উপকূলীয় পৰিস্থিতিতন্ত্ৰসমূহ অতিশয় সংকটাপন্ন (বিশ্বজুৰি মেনগ্ৰোভ বছৰি ১-২% হাৰত ধ্বংস হৈছে)। - এই পৰিস্থিতিতন্ত্ৰসমূহ ধ্বংস হ’লে বৃহৎ পৰিমাণৰ সঞ্চিত কাৰ্বন মুক্ত হয় — যাৰ বাবে এইবোৰৰ সুৰক্ষা হৈছে এক মূল জলবায়ু প্ৰশমন কৌশল। ভাৰতৰ সুন্দৰবন (বাংলাদেশৰ সৈতে অংশীদাৰী পৃথিৱীৰ সৰ্ববৃহৎ মেনগ্ৰোভ অৰণ্য) হৈছে এক প্ৰধান নীলা কাৰ্বনৰ ভঁৰাল। ভাৰত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ব্লু কাৰ্বন পাৰ্টনাৰশ্বিপ আৰু বিভিন্ন গোলকীয় পদক্ষেপৰ অংশ। ভুল বিকল্পসমূহ: (B) বনজৈৱভৰ / কৃষি মাটিত থকা কাৰ্বন = সেউজ কাৰ্বন (স্থলীয়া সঞ্চয়)। (C) জীৱাশ্ম ইন্ধনত থকা কাৰ্বন = বাদামী কাৰ্বন / জীৱাশ্ম কাৰ্বন (ঔদ্যোগিক পূৰ্ব যুগৰ ভূতাত্ত্বিকভাৱে আবদ্ধ কাৰ্বন)। (D) বায়ুমণ্ডলত থকা কাৰ্বন = বায়ুমণ্ডলীয় CO2 / সেউজগৃহ গেছৰ ঘনত্ব ('নীলা কাৰ্বন' নহয়)। উৎস: IPCC AR6 কাৰ্যকৰী গোট I / ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ পৰিৱেশ কাৰ্যসূচী ব্লু কাৰ্বন পদক্ষেপ / পাঠ্যক্ৰম জীৱবিজ্ঞান পৰিৱেশজনিত সমস্যা।