ପଶ୍ଚିମ ଆଫ୍ରିକାର ନିମ୍ନଲିଖିତ ହ୍ରଦଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ କେଉଁଟି ଶୁଖିଯାଇ ଏକ ମରୁଭୂମିରେ ପରିଣତ ହୋଇଛି?

ଉତ୍ତର: B. ପଶ୍ଚିମ ଆଫ୍ରିକାର ମାଲିରେ ଥିବା ଫାଗୁଇବିନ୍ ହ୍ରଦ (LAKE FAGUIBINE) ଶୁଖିଯାଇ ମରୁଭୂମିରେ ପରିଣତ ହୋଇଛି। ଫାଗୁଇବିନ୍ ହ୍ରଦ, ଯାହା କେବେ ପଶ୍ଚିମ ଆଫ୍ରିକାର ଅନ୍ୟତମ ବୃହତ୍ତମ ହ୍ରଦ ଥିଲା (1970 ଦଶକରେ 590 ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର), 1970 ଏବଂ 1980 ଦଶକର ସାହେଲ ମରୁଡ଼ି (SAHEL DROUGHTS) ଏବଂ ନାଇଜର ନଦୀରୁ ଜଳ ପ୍ରବାହ ହ୍ରାସ ପାଇବା କାରଣରୁ ଶୁଖିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲା। ଏହି ହ୍ରଦର ଶଯ୍ୟା ଏବେ ମୁଖ୍ୟତଃ ବାଲି ପାହାଡ଼ (sand dunes) ଦ୍ୱାରା ଆଚ୍ଛାଦିତ ଏକ ଶୁଖିଲା ଖାଲୁଆ ଅଞ୍ଚଳରେ ପରିଣତ ହୋଇଛି; ଉପଗ୍ରହ ଚିତ୍ର ପୂର୍ବ ହ୍ରଦ ଅଞ୍ଚଳର ମରୁଭୂମିକରଣକୁ ଦର୍ଶାଏ। ହ୍ରଦର ମତ୍ସ୍ୟଚାଷ ଏବଂ ପଶୁପାଳନ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ ସ୍ଥାନୀୟ ତୁଆରେଗ (Tuareg) ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଗମ୍ଭୀର ଭାବରେ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଛନ୍ତି। ଅନ୍ୟ ବିକଳ୍ପଗୁଡ଼ିକ (Distractors): (A) ଭିକ୍ଟୋରିଆ ହ୍ରଦ (ୟୁଗାଣ୍ଡା-ତାଞ୍ଜାନିଆ-କେନିଆ) କ୍ଷେତ୍ରଫଳ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଆଫ୍ରିକାର ସର୍ବବୃହତ ହ୍ରଦ ଏବଂ ଏହା ଏବେ ମଧ୍ୟ ସକ୍ରିୟ ରହିଛି। (C) ନାଇଜେରିଆର ଓଗୁଟା ହ୍ରଦ ଏକ ମଧୁର ଜଳର ହ୍ରଦ ଯାହା ଏବେ ମଧ୍ୟ ସକ୍ରିୟ। (D) ଘାନାର ଭୋଲ୍ଟା ହ୍ରଦ ହେଉଛି ଆକୋସୋମ୍ବୋ ଡ୍ୟାମ୍ (1965) ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ଏକ ବିଶାଳ କୃତ୍ରିମ ଜଳଭଣ୍ଡାର, ଯାହା ଏବେ ମଧ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସକ୍ରିୟ। ଉତ୍ସ: ମିଳିତ ଜାତିସଂଘ ପରିବେଶ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ (UNEP) / ଫାଗୁଇବିନ୍ ହ୍ରଦ ପୁନରୁଦ୍ଧାର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ।