Start learning →

ମୂଳତଃ, 'ଡ୍ୟୁ ପ୍ରୋସେସ୍ ଅଫ୍ ଲ' ('Due Process of Law' ବା ଆଇନର ଯଥାବିହିତ ପ୍ରକ୍ରିୟା) କହିଲେ କ'ଣ ବୁଝାଏ?

Aପ୍ରାକୃତିକ ନ୍ୟାୟର ନୀତି
Bଆଇନ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ପ୍ରକ୍ରିୟା
Cଆଇନର ଉଚିତ ପ୍ରୟୋଗ
Dଆଇନ ଆଗରେ ସମାନତା
Answer & Solution
Correct answer: A. ପ୍ରାକୃତିକ ନ୍ୟାୟର ନୀତି
ଉତ୍ତର: A. 'ଡ୍ୟୁ ପ୍ରୋସେସ୍ ଅଫ୍ ଲ' (Due Process of Law) ର ମୂଳ ଅର୍ଥ ହେଉଛି ପ୍ରାକୃତିକ ନ୍ୟାୟର ନୀତି (principle of natural justice)। ଡ୍ୟୁ ପ୍ରୋସେସ୍ ଅଫ୍ ଲ ହେଉଛି ଆମେରିକୀୟ ଉତ୍ପତ୍ତିର ଏକ ସାମ୍ବିଧାନିକ ତତ୍ତ୍ୱ (ଆମେରିକା ସମ୍ବିଧାନର 5ମ ଏବଂ 14ଶ ସଂଶୋଧନ), ଯାହା ଆବଶ୍ୟକ କରେ ଯେ ଉଭୟ ବିଷୟବସ୍ତୁ (ଆଇନ ନିଜେ ନ୍ୟାୟସଙ୍ଗତ, ନିରପେକ୍ଷ ଏବଂ ଯୁକ୍ତିଯୁକ୍ତ ହେବା ଉଚିତ) ଏବଂ ପ୍ରକ୍ରିୟା (ଏହାକୁ ନ୍ୟାୟପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ଅନୁସରଣ କରାଯିବା ଉଚିତ) ପ୍ରାକୃତିକ ନ୍ୟାୟର ମାନଦଣ୍ଡ ପୂରଣ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ମାନେକା ଗାନ୍ଧୀ ବନାମ ଭାରତ ସରକାର (1978) ମାମଲା ପରେ ଭାରତୀୟ ଅଦାଲତଗୁଡ଼ିକ ଧାରା 21 ('ଆଇନ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ପ୍ରକ୍ରିୟା')ର ବ୍ୟାଖ୍ୟାରେ ଡ୍ୟୁ ପ୍ରୋସେସ୍ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଭାବରେ ସାମିଲ କରିଛନ୍ତି। ଡ୍ୟୁ ପ୍ରୋସେସ୍ ପ୍ରାକୃତିକ ନ୍ୟାୟର ଦୁଇଟି ମୁଖ୍ୟ ସ୍ତମ୍ଭକୁ ଧାରଣ କରେ: (a) ଅଡି ଅଲଟେରମ୍ ପାର୍ଟେମ୍ (ଅନ୍ୟ ପକ୍ଷର କଥା ମଧ୍ୟ ଶୁଣିବା) ଏବଂ (b) ନେମୋ ଜୁଡେକ୍ସ ଇନ୍ କଜା ସୁଆ (କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ନିଜ ମାମଲାରେ ନିଜେ ବିଚାରପତି ହୋଇପାରିବେ ନାହିଁ)। ଅନ୍ୟ ବିକଳ୍ପଗୁଡ଼ିକ (Distractors): (B) 'ଆଇନ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ପ୍ରକ୍ରିୟା' ହେଉଛି ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନର ଆକ୍ଷରିକ ନୀତି (ଏ.କେ. ଗୋପାଳନ ମାମଲା ପରବର୍ତ୍ତୀ, ଯାହା ଡ୍ୟୁ ପ୍ରୋସେସ୍ ତୁଳନାରେ ସଂକୀର୍ଣ୍ଣ)। (C) 'ଆଇନର ଉଚିତ ପ୍ରୟୋଗ' ବ୍ୟାପକ କିନ୍ତୁ ଅସ୍ପଷ୍ଟ। (D) 'ଆଇନ ଆଗରେ ସମାନତା' ହେଉଛି ଧାରା 14 — ଏକ ପରସ୍ପର ବ୍ୟାପ୍ତ କିନ୍ତୁ ଭିନ୍ନ ଧାରଣା। ଉତ୍ସ: ପାଠ୍ୟକ୍ରମ ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନର କାର୍ଯ୍ୟକାରିତା ଅଧ୍ୟାୟ 2 (ଅଧିକାର) / ମାନେକା ଗାନ୍ଧୀ ରାୟ।
Practise this question with Quill — RRB NTPC →

Keep practising Contemporary World Politics

Browse all Contemporary World Politics questions for RRB NTPC, or explore more Political Science topics.

Start a Contemporary World Politics lesson →