মূলতঃ 'আইনৰ যথাযোগ্য প্ৰক্ৰিয়া' (Due Process of Law) বুলিলে কি বুজোৱা হয়?

উত্তৰ: A. 'আইনৰ যথাযোগ্য প্ৰক্ৰিয়া'ই (Due Process of Law) মূলতঃ প্ৰাকৃতিক ন্যায়ৰ নীতিক বুজায়। 'আইনৰ যথাযোগ্য প্ৰক্ৰিয়া' হৈছে আমেৰিকাৰ উৎপত্তিৰ এক সাংবিধানিক মতবাদ (মাৰ্কিন সংবিধানৰ পঞ্চম আৰু চতুৰ্দশ সংশোধনী), যাৰ মতে আইনৰ মূল বিষয়বস্তু (আইনখন নিজেই ন্যায়সংগত, ন্যায্য আৰু যুক্তিসংগত হ'ব লাগিব) আৰু পদ্ধতি (ইয়াক ন্যায্যভাৱে পালন কৰিব লাগিব) দুয়োটাই প্ৰাকৃতিক ন্যায়ৰ মাপকাঠী পূৰণ কৰিব লাগিব। মানেকা গান্ধী বনাম ভাৰত চৰকাৰ (১৯৭৮) গোচৰৰ পিছত ভাৰতীয় ন্যায়ালয়ে ২১ নং অনুচ্ছেদৰ ('আইন দ্বাৰা স্থাপিত পদ্ধতি') ব্যাখ্যাত 'আইনৰ যথাযোগ্য প্ৰক্ৰিয়া' নীতিটো কাৰ্যকৰীভাৱে অন্তৰ্ভুক্ত কৰে। আইনৰ যথাযোগ্য প্ৰক্ৰিয়াই প্ৰাকৃতিক ন্যায়ৰ দুটা মূল স্তম্ভক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে: (a) audi alteram partem (অন্য পক্ষৰ যুক্তিও শুনক) আৰু (b) nemo judex in causa sua (কোনো লোকেই নিজৰ গোচৰত নিজেই বিচাৰক হ'ব নোৱাৰে)। ভুল বিকল্পসমূহ: (B) 'আইন দ্বাৰা স্থাপিত পদ্ধতি' হৈছে ভাৰতীয় আক্ষৰিক মতবাদ (এ.কে. গোপালন গোচৰৰ পিছত, যি আইনৰ যথাযোগ্য প্ৰক্ৰিয়াতকৈ সংকীৰ্ণ)। (C) 'আইনৰ ন্যায়সংগত প্ৰয়োগ' এক বিস্তৃত কিন্তু অস্পষ্ট ধাৰণা। (D) 'আইনৰ দৃষ্টিত সমতা' হৈছে অনুচ্ছেদ ১৪ — এক সংলগ্ন কিন্তু সুকীয়া ধাৰণা। উৎস: কাৰ্যক্ষেত্ৰত ভাৰতীয় সংবিধান পাঠ্যক্ৰম ২য় অধ্যায় (অধিকাৰ) / মানেকা গান্ধী গোচৰৰ ৰায়।